پنجشنبه، 24 آبان 1397 01:58:30
آخرین اخبار
محمود فاضلي :

نبرد ترموپیل و ادامه افسانه‌سازی‌

جنگ ایران و یونان در دوره هخامنشی مهم‌ترین واقعه تاریخ باستان و نخستین جنگ بزرگ در جهان است. هرودوت داستان‌های خود را با یک چنین مناقشه‌ای تاریخی آغاز می‌کند. او در جنگ ایران و یونان همه‌جا جانب‌دارانه از آتن دفاع کرده است اما ایران هخامنشی از خلال کتاب او سرافراز بیرون می‌آید.

به گزارش عطنا، محمود فاضلی، کارشناس مسائل بین‌الملل در یادداشتی برای روزنامه اعتماد نوشت:

چندی پیش در خبرهای یک سایت یونانی آمده بود که آقای پاولوپولوس رئیس‌جمهوری ۶٨‌ساله این کشور با حضور در محل «نبرد ترموپیل» و در مقابل مجسمه «لئونیداس» پادشاه اسپارت، دو هزار و چهارصد و نود و هشتمین سالگرد نبرد تاریخی ترموپیل میان قوای نظامی یونان و ایران را گرامی داشته است. رئیس‌جمهور یونان این تاریخ را به فرصتی برای تأکید بر وحدت و همدلی بیشتر میان مردم این کشور استفاده کرده است.

پاولوپولوس به مناسبت نبرد ترموبیل در سخنانی اعلام کرده: «این محل تا ابد به ما می‌آموزد و الهام‌بخش آینده ما خواهد بود. به‌عنوان یک ملت بزرگ وظیفه ما مراقبت از مردم در خانواده اروپا و در جامعه بین‌المللی است. ما یونانیان آماده دفاع از آزادی‌ و دموکراسی هستیم.

ما باید بدانیم آنچه در تاریخ به دست آورده‌ایم موجب اتحاد ما شده است. می‌دانیم که در لحظات سخت، حفاظت از منافع ملی ما همیشه موجب وحدت شده است. میراث یونانیان نه‌تنها برای ما یونانی‌ها بلکه برای اروپا و برای تمام بشریت است. ما اغلب در مورد ترموپیل و حماسه‌ای به رهبری لئونیداس صحبت می‌کنیم اما این موضوع یک نشان عمیق در تاریخ بشریت و تاریخ تمدن بشری است. مورخان و روشنفکران جامعه بین‌المللی این نبرد را درک کرده‌اند.»

نبرد ترموپیل (در ۴٨٠ پیش از میلاد) نام اولین جنگ از دومین دوره جنگ‌های ایران و یونان در زمان خشایارشا است که بین ارتش شهرهای متحد‌شده یونان به فرماندهی لئونیداس، پادشاه اسپارت و امپراتوری هخامنشی به فرماندهی خشایارشا در طول دومین لشکرکشی خشایارشا به یونان به وقوع پیوست.

این جنگ در سال ۴٨٠ قبل از میلاد مسیح در گذرگاه ساحلی و باریک ترموپیل اتفاق افتاد. لشکرکشی هخامنشیان پاسخی به پیروزی آتنی‌ها در نبرد ماراتن در طول لشکرکشی اول هخامنشیان به یونان، در سال ۴٩٠ قبل از میلاد بود. خشایارشا ارتش زمینی و دریایی عظیمی برای فتح تمام یونان تدارک دیده بود. سواره نظام آن در کشورهای مدیترانه نظیر نداشت و پیاده نظام آن از ملل جنگجو و کوهستانی انتخاب شده بود.

شکی نیست جنگ ایران و یونان در دوره هخامنشی مهم‌ترین واقعه تاریخ باستان و نخستین جنگ بزرگ در جهان است. هرودوت داستان‌های خود را با یک چنین مناقشه‌ای تاریخی آغاز می‌کند. او در جنگ ایران و یونان همه‌جا جانب‌دارانه از آتن دفاع کرده است اما ایران هخامنشی از خلال کتاب او سرافراز بیرون می‌آید.

شواهد تاریخی نشان می‌دهد که یونانیان در طول تاریخ همیشه به دنبال «افسانه»‌سازی بوده‌اند. هرودوت درنتیجه رجحان «افسانه» بر روایت صحیح، مطالب کافی برای بازسازی دیگر روایت‌ها به دست نمی‌دهد. روایت‌هایی که بعضاً مایه بدنامی دیگر مناطق یونان شده است.

حتی بعضی از مورخین روایت‌های وی را ساخته آن دسته از ایالات یونان مرکزی می‌دانند که دل‌خوشی از مناطق جنوبی یونان نداشته‌اند و همیشه در رقابت با آن‌ها بودند. بی‌شک زمانی که «افسانه» رواج پیدا می‌کند، با مقبولیت گسترده عامه روبه‌رو می‌شود و هنگامی‌که هرودوت آن را پذیرفت، هنرمندانه در نوشته‌هایش گنجاند.

کشورهای مختلف همیشه تلاش دارند با گرامیداشت چنین مراسم‌هایی بر نقش تاریخی خود در تمدن بشری تکیه کنند، وحدت ملی را تقویت کرده و الهام‌بخش آینده باشند. آن‌ها تلاش دارند این پیروزی‌ها را با دیگر خواسته‌های داخلی و منطقه‌ای خود گره بزنند. اگرچه یونانیان طی هزاره اول پیش از میلاد به صحنه تاریخ وارد شدند و با سرعت شگفت فرهنگی سرمشق نسل‌های آینده شدند اما در عرصه بین‌المللی پیشرفت چندانی نداشتند و خود را برتر از سایر ملل ‌دانسته و ملت‌های دیگر را وحشی و دشمن خود می‌پنداشتند! بسیاری از تمدن‌ها بوده‌اند که باسابقه تمدنی کهن جایگاه پیشین خود را ازدست‌داده و در آستانه ورشکستگی قرارگرفته‌ و هیچ نشانی از تاریخ پرافتخار آن‌ها باقی نمانده است.

نظرات (0)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *