کد خبر : 168278
تاریخ درج خبر : 1396/11/07
تغییر اندازه نوشته

فیلسوف ایرانی در بیمارستان؛

دعا برای داریوش شایگان

داریوش شایگان تنها متفکری است که بر چند جهان فکری تسلط دارند و در این جهان‌ها زندگی کردند و نوشتند. از یک جهت رابطه ایشان با سنت و علم آموزی‌شان در محضر علامه طباطبایی، علامه سیدجلال‌الدین آشتیانی، علامه رفیعی قزوینی و علمای دیگر از او چهره‌ای ساخت که تسلط شگرفی بر فلسفه و حکمت اسلامی دارند و از طرف دیگر علاقه‌شان به بحث علم‌شناسی نیز بسیار حایز اهمیت است.

به گزارش عطنا به نقل از اعتماد، داریوش شایگان در بیمارستان بستری است و به گفته علی دهباشی آنچه در چهل و هشت ساعت پیش رو رخ می‌دهد، «در آینده او حیاتی است». این متفکر ۸۳ ساله ایرانی عصر پنجشنبه ساعت ۴ در اتاق کار خود در خانه‌اش در ولنجک مشغول کار بود که ابتدا در دست و بعد در پای چپ احساس درد کرد.

اختلال بینایی، گیجی و تهوع علائمی است که به گفته دکتر بابک زمانی، رییس بخش مغز و اعصاب بیمارستان فیروزگر، شایگان با هوشمندی با آنها به عنوان علائم مخفی سکته مغزی آشناست و به همین سبب به سرعت تصمیم گرفت که به بیمارستان مراجعه کند. تصمیم درست و سریع سبب شد که در اسرع وقت به بیمارستان فیروزگر مراجعه کند و در بخش مغز و اعصاب این بیمارستان بستری شود.

تشخیص اولیه درست بود و سیتی‌اسکن نیز آن را تایید کرد. شایگان به کما رفت و مایعی به خونش تزریق کردند. پزشک معالج او دکتر مسعود مهرپرور، فوق تخصص سکته مغزی اقدامات لازم را به عمل آورد. دکتر زمانی می‌گوید پنجشنبه شب وقتی از شایگان عیادت کرده، حالش نسبتا خوب و نیمه‌هشیار بوده است.

دکتر زمانی با تفکیک میان دو نوع سکته مغزی که در اولی (بیش از ۶۰ درصد موارد) لخته خون در مغز پدید می‌آید و دومی لخته خون از قلب به سمت مغز حرکت می‌کند (کمتر از ۴۰ درصد موارد)، سکته مغزی شایگان را از نوع دوم می‌داند و می‌گوید لخته خون در چهارراهی حیاتی در مغز او سبب کمای عمیق شده است، برخلاف مواردی که سکته مغزی به نیمه فلج شدن می‎انجامد.

نیمه‌شب در همان منطقه‌ای که رگ باز شده بود، خونریزی اتفاق می‌افتد و متاسفانه این اتفاق خوبی نیست. از همان زمان تا لحظه نگارش این گزارش، شایگان در بخش «آی سی. یو» بیمارستان تحت نظارت و کنترل پزشکان است و امیدواریم در ساعت‌های پیش رو خبرهای خوشحال‌کننده‌ای درباره بهبود سلامت ایشان بشنویم.

داریوش شایگان در روزهای جاری مشغول تحقیق و پژوهش درباره مونتنی است. حاصل آن قرار است بخش سوم یک سه‌گانه باشد. خودش همیشه گفته که از جوانی آرزو داشته درباره این سه چهره کاری کند: میشل دو مونتنی (۱۵۹۲-۱۵۳۳م.) فیلسوف و نویسنده عصر رنسانس؛ شارل بودلر (۱۸۶۷-۱۸۲۱ م.)

شاعر و متفکر مدرن و مارسل پروست (۱۹۲۲-۱۸۷۱م) نویسنده. کتاب او درباره شارل بودلر دو سال پیش با عنوان «جنون هشیاری» به فارسی منتشر شد و کتابش راجع به مارسل پروست نیز در سال جاری با عنوان «فانوس جادویی زمان» به چاپ رسید و حالا امیدواریم که بهبود یابد تا کار خود در این سه‌گانه را به انجام برساند.

فیلسوف جهان‌وطن ایرانی در سال‌های اخیر عمده هم و تلاش خود را مصروف فعالیت‌های ادبی کرده است، اما شهرت او به خصوص در عرصه روشنفکری ایرانی به واسطه آثار تاثیرگذاری چون «آسیا در برابر غرب» (۱۳۵۶)، «بت‌های ذهنی و خاطره‌های ازلی»، «زیرآسمان‌های جهان» و «افسون‌زدگی جدید:

هویت چهل تکه و تفکر سیار» (۱۳۸۰) است، آثاری که در آنها شایگان به صورت‌بندی مفهومی مواجهه جهان فرهنگی شرق با تمدن جدید و تجدد می‌پردازد و چارچوبی برای فهم این رویارویی فرهنگی و تمدنی معرفی می‌کند.

شایگان که در خانواده‌ای چند فرهنگی پرورش یافته و از کودکی این بخت را داشته که با فرهنگ غربی بدون واسطه آشنا شود، شناخت ژرف و عمیقی از فرهنگ شرقی دارد و سخت دلبسته عرفان و حکمت ایرانی و ادب فارسی است. هویت چهل تکه او سبب شده که همواره به عنوان پلی میان فرهنگ‎‌های شرقی و غربی باشد و مصداق بارزی از امکان مفاهمه و گفت‌وگوی تمدن‌ها تلقی شود.

شایگان به فرانسه به همان روانی، فخامت، سلاست و قدرت و استحکامی می‌نویسد که به فارسی. او در سال‌های ٢٠١١ و ٢٠١٢ به ترتیب مدال ورمی و جایزه بزرگ آکادمی را از فرانسویان گرفت و در سال ۲۰۱۵ نیز عالی‌ترین جایزه‌ای که فرانسوی‌ها می‌دهند را دریافت کرد:

نشان لژیون دونور که ابتکار ناپلئون بناپارت است و چنان که خود شایگان گفته در دوران معاصر تنها به سه نفر اهدا شده است: او، حامد فولادوند و ژاله آموزگار. اخیرا نیز از ترجمه فرانسه کتابش درباره ارکان ادب فارسی با عنوان «پنج اقلیم حضور» رونمایی شده است.

دکتر بابک زمانی هر گونه پیش‌بینی درباره وضعیت سلامتی شایگان را ناممکن می‌داند و در گفت‌وگوی تلفنی می‌گوید که تنها کاری که از دوستداران شایگان بر می‌آید، امیدواری و دعا به درگاه خداوند است. ما هم در روزنامه اعتماد از خداوند منان طلب بهبود و سلامت برای این استاد ایرانی می‌کنیم و امیدواریم که هرچه زودتر بهبود یابد. با امید.

جهانی‌ترین فیلسوف امروز ایران

علی دهباشی، مدیرمسئول و سردبیر مجله بخارا پس از اتفاتی که برای داریوش شایگان افتاد در روزنامه ایران نوشت:

همان‌طور که همه طی روزهای گذشته در جریان قرار گرفتند متأسفانه «داریوش شایگان» فیلسوف و متفکر ایرانی بر اثر سکته مغزی در بیمارستان بستری شدند و در حال حاضر وضعیت ایشان در حال کنترل است و لخته شدن خون در مغز مرتفع شده با این حال همه چیز به یکی دو روز آینده و شرایط جسمی ایشان بستگی دارد. همه ما امیدوار هستیم که از این وضعیت به سلامتی عبور کنند و لباس عافیت بپوشند تا سایه‌شان همچنان بر سر اندیشه و تفکر این کشور باقی بماند.

داریوش شایگان تنها متفکری است که بر چند جهان فکری تسلط دارند و در این جهان‌ها زندگی کردند و نوشتند. از یک جهت رابطه ایشان با سنت و علم آموزی‌شان در محضر علامه طباطبایی، علامه سیدجلال‌الدین آشتیانی، علامه رفیعی قزوینی و علمای دیگر از او چهره‌ای ساخت که تسلط شگرفی بر فلسفه و حکمت اسلامی دارند و از طرف دیگر علاقه‌شان به بحث علم‌شناسی نیز بسیار حایز اهمیت است.

ایشان زبان سانسکریت خواندند و در جوانی کتاب «ادیان و مکتب‌های فلسفی هند» را در هزار صفحه (۲ جلد) منتشر کردند که هنوز بعد از گذشت نیم قرن این کتاب تنها منبع ما در شناخت مکاتب و ادیان هند به‌شمار می آید.

از جهت دیگر داریوش شایگان به‌دلیل آنکه از ابتدا فرانسه خوانده و در ژنو و فرانسه ادامه تحصیل داده بود به فلسفه غرب آشنایی و تسلط بسیار زیادی دارد و کتاب‌های بسیاری به فرانسه نوشته که به زبان‌های آلمانی، ترکی، عربی، اسپانیولی و فارسی نیز ترجمه شد که از شاخص‌ترین‌ها می‌توان به کتاب «افسون‌زدگی جدید، هویت چهل تکه و تفکر سیار» اشاره کرد.

ایشان تنها ایرانی هستند که جایزه معروف «فرانکو فونی» را در سال ۲۰۱۲ دریافت کردند. اگر بخواهیم از دیگر جوایز معتبری که اتفاقاً بیشتر فرانسوی بودند (و همین نشان از تسلط او بر فلسفه غرب و حوزه اندیشه غرب دارد) نام ببریم می‌توان به دریافت مدال عالی زبان و ادبیات فرانسه در سال ۲۰۱۱ اشاره کرد که این نشان با امضای فرانسوا اولاند رئیس‌جمهوری دولت فرانسه، در محل سفارت این کشور به داریوش شایگان اهدا شد. او سال ۲۰۱۰ از دانشگاه «آرهوس» دانمارک هم جایزه گفت‌و‌گوی فرهنگ‌ها و تمدن‌ها را از آن خود کرد.

نکته مهم دیگری که باید درباره شایگان به آن اشاره کنم علاقه و رابطه عمیق فرهنگی فلسفی او با زادگاهش ایران است. شایگان همیشه به ایران عشق می‌ورزد و نماینده تفکری است با این باور که افراد باید در هر صنف و گروه و دسته‌ای سهم و دین‌شان را به کشورشان ادا کنند و کاری برای ارتقاء و اعتلای میهن‌شان انجام دهند.

به همین دلیل هم بود که او طی سالیان اخیر همیشه در ایران سکونت کرد و تنها برای شرکت در همایش‌ها و کنفرانس‌های علمی به غرب سفر می‌کرد و دوباره برمی گشت. او طی این سال‌ها اغلب کتاب‌های خود را به فارسی نوشت و اگر چه به شوخی می‌گفت به فارسی نوشتن مشکل ترجمه به زبان‌های دیگر را پیش می‌آورد؛ اما همیشه به این مسأله اعتقاد داشت.

کتاب «پنج اقلیم حضور» که بتازگی چاپ دهم آن هم منتشر شده، معرف بخش عمده‌ای از علاقه او به زبان و شعر فارسی است. همه ما امیدوار هستیم که داریوش شایگان که از نوابغ و نخبگان ایرانی است بزودی از بیمارستان مرخص شود و باز هم بتوانیم حضور مغتنم او را در زمان و زمانه خود بیشتر درک کنیم.

 

به اشتراک بگذارید
AtnaNews Telegram
اخبار مرتبط

برچسب ها
نظرات کاربران

هیچ نظری وجود ندارد