کد خبر : 144676
تاریخ درج خبر : 1396/07/23
تغییر اندازه نوشته

وحید آگاه؛

عشق یخ‌زده، نیازمند گرمای مدارا با دیگری

دکتر وحید آگاه، عضو هیئت علمی گروه حقوق عمومی و بین الملل دانشگاه علامه طباطبائی و استاد حقوق سینما و ارتباطات این دانشگاه، در ادامه نوشته‌های خود با عنوان «در جستجوی نسبت حقوق و هنر» در روزنامه اعتماد، نگاهی داشته است به فیلم «زادبوم»، ساخته ابوالحسن داودی و محصول ۱۳۸۷ که این روزها در سینماهای کشور درحال اکران است.

به گزارش عطنا، در این نوشته آمده است:

١- زادبوم: فیلمی از ابوالحسن داودی، روایت تمام قدی از مسائل زندگی ایرانی است. در زادبوم، فعال سیاسی و نامزد انتخابات ریاست‌جمهوری، از ترس رد صلاحیت و به خطر افتادن موقعیت، پدر سرهنگ خارج شده از کشور در اول انقلاب را سال‌هاست که نرفته و ندیده و حتی برای فوت مادرش نیز به آلمان سرنزده. روایتی که زیر جلدش سرهنگی که می‌گوید به مردم سلاح نکشیده، علیه نظام و انقلاب نبوده و فقط ترسیده. اما برنمی‌گردد. ممنوع‌الورود است؟ نه. اما  فکر می‌کند ورود همانا و مصایب بعدی‌اش. به لسان زادبوم، برای گرم شدن ایران زمین، همه می‌توانند و باید برگردند، چون عاشق سرزمینند. امری که در سال‌های گذشته، به طور جدی، مدنظر قرار نگرفته و تدبیری  اتخاذ نشده و متاسفانه اینجا حقوق ذیل سیاست است و جز با سیاست، نمی‌توان عطش مهاجرین ناخواسته به حضور در وطن را، پاسخ داد. آدم‌ها از لاک‌پشت‌ها کمترند؟
٢- دولت‌ها متشکل از سه عنصر سرزمین، حکومت و مردمند و زادبوم، هرسه را مدنظر داشته. از مردم گفته. از اینکه جز با مهربانی و احترام به عقاید مختلف یکدیگر، نمی‌توان زندگی گرم و عاشقانه‌ای داشت. از اینکه همدیگر را به سادگی، قضاوت نکنیم. امیرعلی فرزند به پدر می‌گوید خواهرم سارا، در همه این سال‌ها که هردو خارج از کشور بودیم، فقط دوبار به من زنگ زد: یک بار برای پول و بار دوم برای ویزا! و از پدر می‌شنودکه همه حقیقت، همیشه پیش چشمان ما نیست و همین، جوهره سلوک زندگی مسالمت‌آمیز و مدارا با هم است. اینکه ما محور دنیا و حقیقت نیستیم، بقیه مردم هم حق دارند و این یعنی آغاز گفت‌وگو.
٣- عنصر سرزمین دولت در زادبوم، محور اصلی است. چه، برخلاف حکومت و مردم که می‌توانیم از آن، دلگیر باشیم یا خیر؛ سرزمین غالبا با ما مهربان بوده. بستری که مردم را به ایران پیوند می‌دهد. زادبومی که در حقش جفا کردیم و در فیلم، از نحوه تاسف‌برانگیز حمایت از محیط زیست در پهنه حفاظت از لاک‌پشت‌ها گفته می‌شود. زادبوم، فیلمی به غایت حامی اکوسیستم، اما با چاشنی سیاست است. سرزمین همیشه بی‌طرف بوده و چپ و راست و کارگزار و خدمتگزار نداشته؛ کما اینکه وقتی لاک‌پشت‌ها بعد از ٣٠ سال برمی‌گردند، تمایزی میان آنها قایل نمی‌شود. نمی‌گوید لاک‌پشت کوچک برگردد و تخم‌ریزی کند و لاک‌پشت بزرگ، نه. همینطور، رنگ و شکل و سایر ویژگی‌های‌شان. شهروندان هم، مثل آنها. برای دور هم جمع شدن و گرم کردن ایران‌زمین، به همه نیاز داریم.
۴- حکمرانی و نحوه اداره هم در زادبوم، جلوه دارد. از حضور گروهی در برهم زدن ستاد انتخاباتی تا حکمرانی نامطلوب در اداره محیط زیست که در فیلم، مسوول دولتی، کاسب‌کار و بی‌مسوولیت است و یاری که نمی‌کند هیچ؛ به انحای مختلف، کارشکنی هم می‌کند. اما در مقابل، جامعه مدنی در فیلم، مستعد است: محلی‌ها به دلیل اقتصادی و غم نان، از خانم دکتر حامی لاک‌پشت‌ها دلگیرند؛ چون امسال با وجود او، تخم‌های کمتری از لاک‌پشت‌ها گیرشان آمده و سفره‌شان لاغرتر شده. اما همین‌ها، با روشنگری و تذکر خانم دکتر و ناخدا، به یاری او آمده و پروژه حفاظت را کمک می‌کنند. تصویری از پویایی و کارآمدی جامعه مدنی مقابل ناکارآمدی خدمات دولتی که می‌تواند گذری بر نظریه دولت هم باشد.
۵- در زادبوم، آدم‌ها مثل لاک‌پشت‌ها، گرد هم آمده و ایران آباد با حضور همه، شکل می‌گیرد. خانم دکتر که مدت‌هاست از همسر متارکه کرده، به دلیل بیماری، از او پرستاری می‌کند و شوهری را که اول کار در اتاقی جدا اسکان داده، پس از ترمیم رابطه، در اتاق خود می‌بیند. دخترش سارا هم که برای سقط جنین به ایران آمده، با مهربانی خانواده، منصرف شده و او نیز چون لاک‌پشت‌ها در وطن، مادر می‌شود. باید همدیگر را تحمل کنیم و گام بعدی، دوست داشتن است. احترام که باشد، علاقه می‌آید. نیامد هم، غمی نیست. اگر افراد خطایی هم کرده‌اند، باید ببخشیم. این نه، معرفت است و نه لطف. قانون زندگی است. بر ما بخشیده‌اند که اینجاییم. دولت باید طبعش بلند باشد و بپذیرد. ایران با وجود همه، گرم می‌شود.
۶- در تیتراژ پایانی فیلم، سال تولید و نمایش: ٨۵ تا ٩۶ آمده. در این بیش از یک دهه، چه بر سر ابوالحسن داودی آمد؟ آیا او سزاوار ١١ سال توقیف بود؟ آیا اگر فیلم سر وقت، اکران می‌شد، اکنون صد فیلم دیگر نساخته بود؟ سوال‌هایی که پاسخ مستقلی می‌طلبد و بعد از این همه سال، دوباره دیدن زادبوم برای داودی، سخت است و ناشدنی. اما فیلم بعدی‌ات را بساز. ایران با حضور و فیلم‌سازی تو، گرم‌تر می‌شود.

به اشتراک بگذارید
AtnaNews Telegram
اخبار مرتبط

برچسب ها
نظرات کاربران

هیچ نظری وجود ندارد